Người thân trong gia đình (vợ/chồng, con) làm việc cho hộ kinh doanh có bắt buộc phải ký hợp đồng lao động và đóng BHXH không?

Đây là tình huống pháp lý phức tạp. Theo quy định: Bộ Luật Lao động 2019 Điều 3 không điều chỉnh quan hệ lao động giữa thành viên gia đình cùng sinh sống — vì vậy vợ/chồng, con cái làm cho hộ kinh doanh gia đình không bắt buộc ký hợp đồng lao động theo luật lao động chính thức. Hệ quả: không bắt buộc đóng BHXH bắt buộc cho thành viên gia đình đó. Tuy nhiên, có một số trường hợp đặc biệt: nếu thành viên gia đình đó không cùng sinh sống hoặc có thỏa thuận trả lương chính thức và được hạch toán chi phí → được coi như lao động bình thường và phải ký hợp đồng + đóng BHXH. Khuyến nghị thực tế: để thành viên gia đình được hưởng BHXH, BHYT và tích lũy lương hưu, nên tự nguyện ký hợp đồng và đóng BHXH — quyền lợi lâu dài rất đáng kể.