Câu Hỏi Thường Gặp

Không. Đây là thay đổi quan trọng nhất cho hộ kinh doanh nhỏ. Theo Khoản 1 Điều 7 Luật Thuế TNCN số 109/2025/QH15 và quy định sửa đổi Luật Thuế GTGT: hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có doanh thu từ 500 triệu đồng/năm trở xuống được miễn toàn bộ thuế TNCN và thuế GTGT. Mức ngưỡng này tăng gấp 5 lần so với mức 100 triệu đồng trước đây, giải phóng hàng triệu hộ kinh doanh nhỏ lẻ. Tuy nhiên, hộ kinh doanh vẫn phải theo dõi sát doanh thu thực tế vì nếu vượt ngưỡng 500 triệu mà không kê khai kịp thời, sẽ bị truy thu thuế cả năm và xử phạt. Lưu ý: ngưỡng 500 triệu tính theo doanh thu cả năm, không tính theo tháng.

Không. Theo Luật Thuế TNCN 2025, tiền lương hưu do Quỹ Bảo hiểm xã hội chi trả tiếp tục được miễn thuế TNCN. Tương tự, thu nhập do quỹ bảo hiểm hưu trí bổ sung (bắt buộc) và quỹ hưu trí tự nguyện chi trả cũng được miễn thuế. Điều này áp dụng cho cả người nghỉ hưu đang nhận lương hưu và người lao động đang tham gia bảo hiểm hưu trí tự nguyện. Doanh nghiệp tham gia các chương trình hưu trí bổ sung cho nhân viên nên lưu ý: phần đóng góp của doanh nghiệp vào quỹ hưu trí tự nguyện cho người lao động được tính là chi phí được trừ khi tính thuế TNDN và không tính vào thu nhập chịu thuế TNCN của người lao động.

Theo Điều 7 Luật Thuế TNCN 2025, hộ/cá nhân kinh doanh có doanh thu từ 500 triệu đến 3 tỷ đồng/năm có thể lựa chọn một trong hai phương pháp: Phương pháp 1 – Theo thu nhập: Thuế TNCN = (Doanh thu – Chi phí hợp lệ) × 15%. Phương pháp này phù hợp với hộ có chi phí lớn, cần lưu giữ đầy đủ hóa đơn chứng từ. Phương pháp 2 – Theo tỷ lệ doanh thu: Áp dụng tỷ lệ phần trăm theo ngành nghề trên doanh thu vượt ngưỡng 500 triệu (sau khi trừ 500 triệu miễn thuế). Tỷ lệ này do Nghị định hướng dẫn quy định theo từng lĩnh vực kinh doanh. Phương pháp này đơn giản hơn, phù hợp hộ kinh doanh ít chứng từ. Doanh nghiệp và hộ kinh doanh nên tham khảo IAM để được tư vấn phương pháp tối ưu.

Không hẳn. Dù được miễn nộp thuế TNCN và GTGT, hộ kinh doanh vẫn có các nghĩa vụ: (1) Vẫn phải đăng ký kinh doanh theo quy định (không đăng ký bị phạt 5–10 triệu đồng); (2) Theo dõi và có thể chứng minh doanh thu không vượt 500 triệu nếu cơ quan thuế yêu cầu kiểm tra; (3) Lưu giữ sổ sách doanh thu tối thiểu; (4) Nếu khách hàng yêu cầu xuất hóa đơn thì vẫn phải xuất hóa đơn điện tử theo quy định; (5) Nộp lệ phí môn bài theo quy định hiện hành. Từ năm 2026, cơ quan thuế quản lý hộ kinh doanh qua dữ liệu hóa đơn điện tử thời gian thực, vì vậy hộ kinh doanh có khách hàng là doanh nghiệp nên đặc biệt chú ý xuất đủ hóa đơn.

Nghị quyết 110/2025/UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành cuối năm 2025, quy định mức giảm trừ gia cảnh áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2026: (1) Người nộp thuế: 15,5 triệu đồng/tháng; (2) Mỗi người phụ thuộc: 6,2 triệu đồng/tháng. Điểm đáng lưu ý: mức giảm trừ này áp dụng song song với Luật Thuế TNCN 2025, nghĩa là doanh nghiệp cần áp dụng đồng thời cả hai văn bản. Ngoài ra, Nghị quyết cũng quy định Chính phủ có trách nhiệm trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội điều chỉnh định kỳ mức giảm trừ này dựa trên biến động của chỉ số giá tiêu dùng và mức thu nhập bình quân xã hội, đảm bảo tính linh hoạt và phù hợp với thực tiễn.

Đối với hộ kinh doanh mới thành lập hoặc mới ra kinh doanh trong năm 2026, doanh thu để xác định ngưỡng miễn thuế được căn cứ vào doanh thu thực tế phát sinh trong năm đó (không quy đổi theo năm). Ví dụ: Hộ kinh doanh mới hoạt động từ tháng 7/2026, doanh thu 6 tháng cuối năm là 400 triệu đồng → không vượt ngưỡng 500 triệu, được miễn thuế. Tuy nhiên, nếu doanh thu 6 tháng cuối năm là 600 triệu → vượt ngưỡng, phải kê khai và nộp thuế cho phần vượt. Hộ kinh doanh mới nên chủ động đăng ký mã số thuế và tài khoản kê khai thuế điện tử ngay từ đầu để sẵn sàng kê khai khi cần thiết. IAM hỗ trợ đăng ký và kê khai thuế điện tử.

Cá nhân kinh doanh online, bán hàng qua TikTok Shop, Facebook, Shopee, Lazada... chịu quy định thuế TNCN giống như hộ kinh doanh thông thường: Doanh thu ≤500 triệu/năm: miễn thuế TNCN và GTGT; Doanh thu >500 triệu/năm: nộp thuế theo phương pháp tính thuế hộ kinh doanh (15%/17%/20% tùy quy mô). Đặc biệt từ năm 2026, cơ quan thuế tăng cường kiểm soát thu nhập cá nhân kinh doanh online thông qua: (1) Dữ liệu từ các sàn TMĐT; (2) Dữ liệu giao dịch ngân hàng; (3) Dữ liệu hóa đơn điện tử. Lưu ý: Thu nhập từ YouTube, Google AdSense, Facebook Creator là thu nhập từ nước ngoài – cá nhân phải tự kê khai và nộp thuế trực tiếp với cơ quan thuế, không phụ thuộc vào nền tảng khấu trừ.

Doanh nghiệp khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo năm 2026 được hưởng: (1) Thuế TNDN 15% nếu doanh thu dưới 3 tỷ đồng/năm; (2) Miễn thuế TNDN 2-4 năm nếu đáp ứng điều kiện doanh nghiệp khoa học công nghệ hoặc đổi mới sáng tạo; (3) Thu nhập nhân sự từ hoạt động KHCN, đổi mới sáng tạo được miễn thuế TNCN theo Luật KHCN 2025; (4) Chính sách hỗ trợ về tín dụng, lãi suất, đất đai, chuyển đổi số theo Điều 4 Luật Phục hồi, phá sản 2025. Ngoài ra, từ 01/01/2026, doanh nghiệp nhỏ siêu nhỏ mới thành lập được miễn lệ phí môn bài năm đầu theo quy định hiện hành.

Từ năm 2026, theo Đề án 'Chuyển đổi mô hình và phương pháp quản lý thuế đối với hộ kinh doanh' (sau khi xóa bỏ thuế khoán), mô hình quản lý chuyển sang: (1) Quản lý theo dữ liệu hóa đơn điện tử thời gian thực – cơ quan thuế có thể theo dõi doanh thu tức thì; (2) Tự kê khai, tự tính thuế, tự nộp thay vì thụ động nhận mức thuế khoán; (3) Phân nhóm rủi ro hộ kinh doanh theo dữ liệu tuân thủ; (4) Hỗ trợ và tư vấn trực tuyến thay vì kiểm tra trực tiếp thường xuyên. Đây là chuyển đổi căn bản đòi hỏi hộ kinh doanh phải trang bị kiến thức thuế và phần mềm kê khai điện tử phù hợp.

Có. Từ 2026, với hệ thống quản lý thuế dữ liệu hóa đơn điện tử thời gian thực và phân nhóm rủi ro, cơ quan thuế có thể phát hiện hộ kinh doanh không đăng ký hoặc trốn kê khai dễ dàng hơn. Mức xử phạt: Không đăng ký kinh doanh: phạt từ 5-10 triệu đồng; Không kê khai thuế hoặc khai thiếu: phạt từ 10-25 triệu đồng cộng truy thu thuế và tiền chậm nộp 0,05%/ngày; Trốn thuế: phạt từ 1-3 lần số thuế trốn. Hộ kinh doanh mới nên chủ động đăng ký và kê khai để tránh rủi ro pháp lý và được hưởng đầy đủ ưu đãi thuế hiện hành.