Câu Hỏi Thường Gặp

Bộ hồ sơ hải quan nhập khẩu nguyên liệu sản xuất tháng 4/2026 gồm: (1) Tờ khai hải quan điện tử (khai trên hệ thống VNACCS/VCIS hoặc thông qua đại lý khai thuê); (2) Hợp đồng mua bán ngoại thương (Sales Contract); (3) Hóa đơn thương mại (Commercial Invoice); (4) Phiếu đóng gói (Packing List); (5) Vận đơn (Bill of Lading / Airway Bill); (6) Giấy chứng nhận xuất xứ C/O (nếu muốn hưởng ưu đãi thuế quan ASEAN, EVFTA, RCEP...); (7) Giấy phép nhập khẩu (nếu nguyên liệu thuộc danh mục quản lý); (8) Kết quả kiểm tra chuyên ngành (nếu áp dụng). Lưu ý: Từ năm 2024, nhiều giấy phép chuyên ngành đã được xử lý qua Cổng Một cửa Quốc gia (NSW), giúp rút ngắn thời gian thông quan.

Khi hàng xuất khẩu bị trả về Việt Nam, doanh nghiệp cần: (1) Khai báo tờ khai hải quan nhập khẩu hàng trả về (loại hình G12 hoặc A42 tùy trường hợp) trong vòng 15 ngày kể từ ngày hàng về đến cửa khẩu; (2) Nộp hồ sơ tại chi cục hải quan nơi đăng ký tờ khai xuất khẩu gốc; (3) Hàng trả về đúng hạn, đúng điều kiện được miễn thuế nhập khẩu; (4) Thuế GTGT nhập khẩu: Được miễn nếu hàng chưa qua sử dụng và trả về do lỗi từ phía nước ngoài; (5) Sau khi nhận lại hàng, cần lập biên bản kiểm tra tình trạng hàng, điều chỉnh kho bãi và hạch toán kế toán tương ứng. Liên hệ cơ quan hải quan cửa khẩu sớm nhất để được hướng dẫn cụ thể tránh bị tính thuế nhập khẩu oan.

Có, theo Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu và Nghị định 134/2016/NĐ-CP: Nguyên liệu nhập khẩu để trực tiếp sản xuất hàng xuất khẩu (gia công hoặc sản xuất xuất khẩu) được miễn thuế nhập khẩu. Điều kiện: (1) Doanh nghiệp phải đăng ký Danh mục hàng hóa miễn thuế với cơ quan hải quan trước khi nhập; (2) Thực tế sản xuất và xuất khẩu sản phẩm; (3) Lưu giữ chứng từ, sổ sách theo dõi nguyên liệu từ khâu nhập đến khâu xuất. Nếu dùng nguyên liệu vào mục đích khác (bán nội địa, tiêu dùng nội bộ), phải kê khai nộp đủ thuế. Thanh khoản tờ khai gia công phải được thực hiện định kỳ (thường cuối hợp đồng) hoặc theo yêu cầu của hải quan.

Trong tháng 4/2026, các mặt hàng xuất khẩu cần giấy phép hoặc điều kiện đặc biệt bao gồm: (1) Khoáng sản, đất đá (cần giấy phép Bộ Công Thương); (2) Gỗ và sản phẩm gỗ rừng tự nhiên (cần chứng chỉ CITES hoặc giấy phép FLEGT); (3) Hóa chất thuộc danh mục kiểm soát (cần giấy phép Bộ Công Thương); (4) Vũ khí, vật liệu nổ (cần phép Bộ Công an/Quốc phòng); (5) Hàng hóa vi phạm quyền sở hữu trí tuệ bị cấm xuất khẩu; (6) Một số sản phẩm thủy sản cần giấy chứng nhận ATTP từ Bộ NN&PTNT. Hầu hết hàng công nghiệp sản xuất thông thường không cần giấy phép xuất khẩu riêng. Kiểm tra danh mục hàng hóa quản lý xuất khẩu tại Phụ lục Nghị định 69/2018/NĐ-CP và cập nhật mới nhất.

Để sử dụng C/O form D (ATIGA – Khu vực thương mại tự do ASEAN), nguyên liệu/hàng hóa nhập khẩu vào Việt Nam cần: (1) Xuất xứ từ nước ASEAN (Thái Lan, Malaysia, Indonesia, Thái Lan, Philippines, Campuchia, Lào, Brunei, Myanmar, Singapore); (2) Đáp ứng quy tắc xuất xứ ATIGA: hàm lượng nội địa ASEAN ≥ 40% (RVC) hoặc có chuyển đổi mã số hàng hóa ở cấp 4 số HS (CTH); (3) C/O form D phải do cơ quan có thẩm quyền của nước xuất khẩu cấp, có đầy đủ thông tin và dấu đóng hợp lệ; (4) Nộp C/O bản gốc hoặc bản điện tử qua Cơ chế một cửa ASEAN (ASW) tại thời điểm khai hải quan. C/O có hiệu lực 12 tháng từ ngày cấp. Nếu C/O nộp sau khi thông quan, được hoàn lại số thuế chênh lệch đã nộp trong vòng 1 năm.

Thuế nhập khẩu máy móc thiết bị tháng 4/2026 phụ thuộc vào nhiều yếu tố: (1) Máy móc, thiết bị tạo tài sản cố định cho dự án đầu tư mới hoặc mở rộng (thuộc diện ưu đãi đầu tư) được miễn thuế nhập khẩu theo Nghị định 134/2016/NĐ-CP, với điều kiện trong nước chưa sản xuất được; (2) Nếu không thuộc diện ưu đãi, áp thuế nhập khẩu MFN (thường 0–5% cho máy móc công nghiệp phổ thông, tùy mã HS); (3) Nếu nhập từ ASEAN, EU (EVFTA), Hàn Quốc (VKFTA)... và có C/O hợp lệ, hưởng ưu đãi thuế suất FTA (thường 0%); (4) Ngoài thuế nhập khẩu, còn nộp thuế GTGT 10% (được khấu trừ đầu vào). Cần tra cứu mã HS chính xác của máy móc tại Biểu thuế xuất nhập khẩu trước khi ký hợp đồng mua.

Khi lô hàng bị giữ tại cảng do thiếu hồ sơ, doanh nghiệp cần: (1) Liên hệ ngay với chi cục hải quan cửa khẩu để xác nhận nguyên nhân cụ thể (thiếu chứng từ gì, vi phạm quy định nào); (2) Bổ sung hồ sơ còn thiếu (C/O, giấy phép chuyên ngành, kết quả kiểm tra...) và nộp trong thời hạn quy định; (3) Nếu hàng cần giám định chất lượng/kiểm dịch, liên hệ cơ quan kiểm tra để đặt lịch sớm; (4) Có thể nộp bảo lãnh thuế để nhận hàng trước, bổ sung hồ sơ sau trong trường hợp đang chờ C/O; (5) Kịp thời thông báo cho đối tác nước ngoài để phối hợp cấp bổ sung chứng từ. Chi phí lưu kho bãi (demurrage/detention) phát sinh do chậm thông quan doanh nghiệp phải tự chịu.

Cơ chế điều chỉnh biên giới carbon (CBAM) của EU áp dụng từ tháng 10/2023 (giai đoạn chuyển tiếp) và chính thức từ 2026. Trong tháng 4/2026, doanh nghiệp sản xuất Việt Nam xuất khẩu các mặt hàng thuộc phạm vi CBAM (xi măng, nhôm, phân bón, điện, thép, hydro, và một số hóa chất) sang EU cần: (1) Cung cấp dữ liệu về lượng phát thải carbon nhúng trong sản phẩm cho đối tác EU theo định kỳ; (2) Đảm bảo dữ liệu phát thải được kiểm toán bởi đơn vị được công nhận; (3) Theo dõi hướng dẫn mới nhất từ Ủy ban châu Âu về phương pháp tính phát thải nhúng; (4) Doanh nghiệp không tuân thủ có thể bị đối tác EU từ chối nhập khẩu hoặc mất lợi thế cạnh tranh về giá. Liên hệ VCCI hoặc Bộ Công Thương để được hỗ trợ đánh giá mức độ ảnh hưởng và phương án ứng phó.

Khai báo hải quan điện tử tháng 4/2026 thực hiện qua hệ thống VNACCS/VCIS (Vietnam Automated Cargo Clearance System) tại địa chỉ vcis.gov.vn. Để khai báo, doanh nghiệp cần: (1) Tài khoản đăng ký trên hệ thống Tổng cục Hải quan; (2) Chữ ký số hợp lệ (USB Token hoặc chữ ký số từ xa); (3) Phần mềm khai hải quan (ieCus, ECU, hoặc phần mềm của đại lý khai thuê). Nếu hệ thống VNACCS gặp sự cố kỹ thuật: Doanh nghiệp có thể khai hải quan dự phòng bằng văn bản theo Quyết định 1966/QĐ-TCHQ; Thông báo đến chi cục hải quan nơi khai để được hướng dẫn khai dự phòng; Giữ lại bằng chứng về lỗi hệ thống (ảnh màn hình) để minh chứng không phải lỗi của doanh nghiệp khi nộp chậm.

Từ khi áp dụng hóa đơn điện tử bắt buộc (theo Nghị định 123/2020/NĐ-CP), doanh nghiệp KHÔNG còn phải nộp báo cáo tình hình sử dụng hóa đơn giấy hàng quý như trước. Thay vào đó, dữ liệu hóa đơn điện tử được truyền trực tiếp lên cơ quan thuế theo thời gian thực (hóa đơn có mã của cơ quan thuế) hoặc theo ngày/tuần (hóa đơn không có mã nhưng có thông báo). Doanh nghiệp cần: (1) Đảm bảo phần mềm hóa đơn điện tử hoạt động ổn định và truyền dữ liệu đúng hạn; (2) Kiểm tra log truyền nhận để xác nhận hóa đơn đã được cơ quan thuế tiếp nhận; (3) Nếu có hóa đơn lỗi (không truyền được), cần xử lý hủy/điều chỉnh và phát hành lại trong tháng 4/2026.