Câu Hỏi Thường Gặp

Doanh nghiệp chế xuất (nằm trong KCX hoặc được cấp phép riêng) được hưởng ưu đãi thuế đặc biệt nhưng phải tuân thủ: (1) Lập báo cáo quyết toán nguyên liệu, vật tư nhập khẩu – sản phẩm xuất khẩu hàng năm (nộp trước 90 ngày sau kết thúc năm tài chính); (2) Kiểm kê thực tế hàng tồn kho theo yêu cầu hải quan; (3) Thông báo định kỳ về tình hình sử dụng nguyên liệu. Vi phạm quy định quản lý hải quan đặc khu kinh tế/chế xuất có thể dẫn đến mất ưu đãi thuế và bị truy thu.

Theo Điều 36 Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu 2016, doanh nghiệp được hoàn thuế nhập khẩu khi: (1) Hàng hóa đã nộp thuế nhập khẩu nhưng thực tế không nhập hoặc nhập ít hơn; (2) Hàng hóa nhập khẩu để sản xuất, gia công hàng xuất khẩu. Hồ sơ hoàn thuế gồm: đơn đề nghị, tờ khai nhập khẩu, tờ khai xuất khẩu tương ứng, bảng thanh khoản nguyên liệu. Nộp hồ sơ tại Chi cục Hải quan nơi làm thủ tục nhập khẩu. Thời hạn xử lý 15 ngày làm việc.

Dịch vụ vận tải quốc tế (vận chuyển hàng hóa/hành khách từ Việt Nam ra nước ngoài và ngược lại) được áp dụng thuế suất GTGT 0% theo Khoản 1 Điều 9 Thông tư 219/2013/TT-BTC, nếu đáp ứng điều kiện: có hợp đồng vận chuyển quốc tế, chứng từ thanh toán qua ngân hàng. Dịch vụ vận tải nội địa áp thuế GTGT 10%. Kế toán logistics cần phân biệt rõ dịch vụ vận tải nội địa và quốc tế khi lập hóa đơn và kê khai GTGT.

Tiền thưởng Tết trả chậm vào tháng 4 vẫn thuộc thu nhập từ tiền lương tiền công trong kỳ tháng 4/2026 và bị khấu trừ thuế TNCN cùng kỳ đó. Kế toán cộng tiền thưởng vào thu nhập tháng 4, tính thuế TNCN theo biểu lũy tiến, khấu trừ tại nguồn và kê khai trong tờ khai thuế TNCN tháng 4 (nộp trước 20/5/2026). Tiền thưởng không được loại trừ khỏi thu nhập chịu thuế TNCN dù là thưởng lễ Tết.

Theo Nghị định 152/2020/NĐ-CP, doanh nghiệp sử dụng lao động nước ngoài phải báo cáo: (1) 6 tháng một lần (trước 5/6 và 5/12 hàng năm) về tình hình sử dụng lao động nước ngoài gửi Sở LĐ-TB&XH; (2) Thông báo ngay khi lao động nước ngoài bắt đầu hoặc chấm dứt hợp đồng. Tháng 4 không phải kỳ báo cáo 6 tháng, nhưng nếu có lao động nước ngoài mới/chấm dứt HĐ trong tháng 3-4, phải thông báo ngay. Cần kiểm tra hạn giấy phép lao động còn hiệu lực không.

Thủ tục xin cấp/gia hạn giấy phép lao động (GPLĐ) cho người nước ngoài theo Nghị định 152/2020/NĐ-CP: (1) Nộp hồ sơ tại Sở LĐ-TB&XH tỉnh/thành phố ít nhất 15 ngày trước ngày người lao động dự kiến làm việc; (2) Hồ sơ gồm: đơn đề nghị, lý lịch tư pháp, bằng cấp/chứng chỉ, giấy khám sức khỏe, ảnh hộ chiếu; (3) Thời hạn giải quyết: 5 ngày làm việc; (4) GPLĐ có hiệu lực tối đa 2 năm và được gia hạn 1 lần. Làm việc khi GPLĐ hết hạn bị phạt cả DN lẫn người lao động.

Phí công đoàn (2% quỹ lương) được tính vào chi phí được trừ khi tính thuế TNDN nếu có chứng từ hợp lệ. Chứng từ gồm: phiếu thu của Công đoàn cơ sở hoặc Liên đoàn Lao động (nếu chuyển khoản thì lưu sao kê + giấy nộp tiền). Ngoài ra, 2% kinh phí công đoàn nộp lên Tổng Liên đoàn và 2% để lại công đoàn cơ sở đều cần chứng từ riêng. Kế toán hạch toán vào TK 6418 (chi phí quản lý doanh nghiệp – phí công đoàn).

Đối với doanh nghiệp xây dựng và lắp đặt: (1) Thời điểm lập hóa đơn GTGT: khi nghiệm thu, bàn giao từng hạng mục hoặc toàn bộ công trình; (2) Thuế GTGT tính trên giá trị hợp đồng bao gồm cả vật tư do chủ đầu tư cung cấp (nếu hợp đồng bao thầu) hoặc chỉ phần giá trị xây lắp (nếu hợp đồng nhân công và máy); (3) Thuế TNDN từ hợp đồng xây dựng dài hạn ghi nhận theo phương pháp tỷ lệ hoàn thành theo Chuẩn mực kế toán VAS 15; (4) Lưu biên bản nghiệm thu từng giai đoạn làm căn cứ kê khai.

Theo Khoản 1 Điều 15 Thông tư 219/2013/TT-BTC, hàng hóa dịch vụ mua vào có giá trị từ 20 triệu đồng trở lên (đã có thuế GTGT) phải thanh toán qua ngân hàng mới được khấu trừ GTGT đầu vào. Nếu đã thanh toán tiền mặt thì: (1) Không được khấu trừ thuế GTGT đầu vào (hạch toán toàn bộ vào chi phí hoặc giá trị tài sản bao gồm cả phần thuế GTGT); (2) Phần chi phí (không có GTGT) vẫn có thể được trừ thuế TNDN nếu có hóa đơn hợp lệ và mục đích kinh doanh rõ ràng.

Kế toán TSCĐ tháng 4/2026 cần kiểm tra: (1) Danh mục TSCĐ đang khấu hao – đối chiếu với thực tế sử dụng; (2) TSCĐ đã hết khấu hao nhưng vẫn đang dùng: không tiếp tục trích khấu hao, chỉ ghi nhận giá trị còn lại bằng 0; (3) TSCĐ mới mua hoặc đưa vào sử dụng tháng 3: bắt đầu trích khấu hao từ tháng 4; (4) Phương pháp và thời gian khấu hao phải tuân thủ Thông tư 45/2013/TT-BTC; (5) TSCĐ dùng cho hoạt động không chịu thuế GTGT không được khấu trừ GTGT đầu vào khi mua.