Câu Hỏi Thường Gặp

Mẫu số B01-DNSN – Báo cáo tình hình tài chính theo Thông tư 58/2026/TT-BTC – phản ánh cân đối tài sản và nguồn vốn theo hai phần chính: Phần TÀI SẢN gồm: tiền và các khoản tương đương tiền, hàng tồn kho, các khoản phải thu ngắn hạn, tài sản cố định (nguyên giá, khấu hao lũy kế, giá trị còn lại) và tài sản khác; Phần NGUỒN VỐN gồm: nợ phải trả (phải trả nhà cung cấp, thuế và nghĩa vụ nhà nước, vay nợ...) và vốn chủ sở hữu (vốn góp, lợi nhuận chưa phân phối). Tổng tài sản phải bằng tổng nguồn vốn. Số liệu lấy từ các sổ S2c, S2d, S4b, S4d và S3b-DNSN tương ứng.

Hoàn toàn có thể. Theo Điều 26 Luật Kế toán 2015, đơn vị kế toán được lựa chọn hình thức ghi sổ kế toán phù hợp, bao gồm ghi sổ bằng tay hoặc sử dụng phần mềm kế toán. Phần mềm kế toán phải đảm bảo cung cấp đầy đủ thông tin theo quy định, cho phép in ra giấy hoặc tra cứu theo yêu cầu. Thực tế, sử dụng phần mềm kế toán giúp DNSN tự động tạo sổ đúng mẫu Thông tư 58/2026, hạn chế sai sót và tiết kiệm thời gian. IAM Accounting – phần mềm kế toán của Hệ sinh thái IAM – tích hợp đầy đủ bộ sổ DNSN theo Thông tư 58/2026, hỗ trợ cả xuất file và in ấn.

Có. Theo Điều 9 Thông tư 58/2026/TT-BTC, ngoài danh mục sổ kế toán bắt buộc, doanh nghiệp siêu nhỏ được phép mở thêm sổ kế toán chi tiết phục vụ yêu cầu quản lý nội bộ, chẳng hạn như sổ theo dõi công nợ phải thu, sổ theo dõi công nợ phải trả, sổ theo dõi lương và bảo hiểm... Các sổ bổ sung này không cần đúng theo mẫu cụ thể nhưng phải đảm bảo tính minh bạch và đầy đủ thông tin. Việc mở thêm sổ chi tiết giúp chủ doanh nghiệp nắm bắt tình hình tài chính tốt hơn và hỗ trợ ra quyết định kinh doanh hiệu quả hơn.

Theo Điều 10 Thông tư 58/2026/TT-BTC, doanh nghiệp siêu nhỏ phải lập hai báo cáo tài chính bắt buộc: (1) Báo cáo tình hình tài chính – Mẫu số B01-DNSN: phản ánh tình trạng tài sản, nợ phải trả và vốn chủ sở hữu tại một thời điểm nhất định (thường là ngày kết thúc kỳ kế toán năm); (2) Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh – Mẫu số B02-DNSN: phản ánh doanh thu, chi phí và lợi nhuận trong kỳ kế toán. So với Thông tư 132/2018, Thông tư 58/2026 giữ nguyên hai mẫu báo cáo này nhưng đơn giản hóa nội dung và phương pháp lập phù hợp hơn với đặc thù DNSN.

Mẫu số S4b-DNSN là Sổ tài sản cố định theo Thông tư 58/2026/TT-BTC, dùng để theo dõi toàn bộ tình hình tăng giảm và khấu hao tài sản cố định của doanh nghiệp siêu nhỏ. Thông tin ghi nhận gồm: tên tài sản, ngày đưa vào sử dụng, nguyên giá, tỷ lệ và phương pháp khấu hao, số khấu hao lũy kế, giá trị còn lại. Số liệu sổ này là cơ sở để ghi nhận chi phí khấu hao vào S2b-DNSN và xác định giá trị tài sản cố định trên Báo cáo tình hình tài chính B01-DNSN. Đây là sổ bắt buộc đối với DNSN nào có tài sản cố định từ 10 triệu đồng trở lên.

Theo Thông tư 58/2026/TT-BTC, dù áp dụng phương pháp ghi sổ nào, doanh nghiệp siêu nhỏ đều phải lập đủ hai báo cáo tài chính là B01-DNSN và B02-DNSN. Tuy nhiên, với trường hợp đơn giản nhất (nộp thuế theo % doanh thu, chỉ dùng S3a và S3b), một số chỉ tiêu chi tiết về chi phí và hàng tồn kho trên báo cáo có thể không có số liệu hoặc để trống nếu doanh nghiệp không có phát sinh. Thực tế, việc lập báo cáo tài chính đầy đủ giúp DNSN nắm rõ kết quả kinh doanh và là căn cứ để vay vốn ngân hàng, thu hút đối tác. Phần mềm IAM tự động tổng hợp và xuất B01, B02-DNSN từ các sổ đã ghi.

Mẫu số S4d-DNSN là Sổ theo dõi vốn chủ sở hữu theo Thông tư 58/2026/TT-BTC, ghi nhận biến động của hai thành phần chính: (1) Vốn góp của chủ sở hữu – phản ánh số vốn điều lệ thực góp và các lần tăng/giảm vốn; (2) Lợi nhuận sau thuế chưa phân phối – lợi nhuận tích lũy qua các năm. Theo Điều 11 khoản 1g Thông tư 58/2026, khi chuyển đổi từ Thông tư 132/2018, số dư TK 4111 và TK 4118 được chuyển sang sổ này. Số liệu của S4d-DNSN là cơ sở lập phần Vốn chủ sở hữu trên Báo cáo tình hình tài chính B01-DNSN.

Không bắt buộc. Theo Điều 37 Luật Kế toán 2015 và Nghị định 17/2012/NĐ-CP về kiểm toán độc lập, doanh nghiệp siêu nhỏ không thuộc đối tượng bắt buộc kiểm toán báo cáo tài chính. Kiểm toán bắt buộc chỉ áp dụng cho các đơn vị có lợi ích công cộng (ngân hàng, bảo hiểm, chứng khoán), doanh nghiệp nhà nước, doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài và một số trường hợp đặc biệt khác. DNSN chỉ nên xem xét kiểm toán tự nguyện khi có nhu cầu vay vốn lớn, tìm kiếm đối tác đầu tư hoặc tham gia đấu thầu yêu cầu báo cáo tài chính đã kiểm toán.

Theo Thông tư hướng dẫn Luật Thuế GTGT hiện hành, tỷ lệ % thuế GTGT trực tiếp trên doanh thu áp dụng cho DNSN tùy theo ngành nghề: 1% – phân phối, cung cấp hàng hóa; 2% – dịch vụ, xây dựng không bao thầu nguyên vật liệu; 3% – sản xuất, vận tải, dịch vụ có gắn với hàng hóa, xây dựng có bao thầu nguyên vật liệu; 5% – hoạt động kinh doanh khác. Doanh nghiệp kinh doanh đa ngành phải tính thuế GTGT riêng theo từng ngành; nếu không tách được thì áp dụng tỷ lệ cao nhất trong các ngành đang kinh doanh. Lưu ý: tỷ lệ này có thể thay đổi theo chính sách thuế.

Theo Nghị định 123/2020/NĐ-CP, có hai loại hóa đơn điện tử: (1) Hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế: cơ quan thuế cấp mã xác thực trước khi gửi cho người mua, phù hợp với hầu hết DNSN vì quy trình đơn giản, an toàn và được cơ quan thuế khuyến khích; (2) Hóa đơn điện tử không có mã của cơ quan thuế: doanh nghiệp tự chịu trách nhiệm, thường dành cho doanh nghiệp lớn có hệ thống kiểm soát nội bộ mạnh. Đại đa số DNSN nên chọn hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế. IAM INVOICE hỗ trợ cả hai loại và tư vấn lựa chọn phù hợp với từng doanh nghiệp.