Chi Tiết Các Loại Sổ Sách Kế Toán Hộ Kinh Doanh Theo Thông Tư 152/2025/TT-BTC

Theo các quy định mới nhất tại Thông tư 152/2025/TT-BTC của Bộ Tài chính, tất cả các hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh (bao gồm cả trường hợp thuộc diện miễn nộp thuế) đều có nghĩa vụ thực hiện ghi chép sổ sách kế toán. Việc này không chỉ giúp hộ kinh doanh tuân thủ đúng pháp luật thuế mà còn là công cụ quản lý tài chính hiệu quả.

Bài viết dưới đây sẽ tổng hợp đầy đủ các loại sổ sách kế toán theo Thông tư 152, đối tượng áp dụng cụ thể và giải pháp tự động hóa giúp chủ shop/chủ hộ tối ưu thời gian kê khai.

1. Tại Sao Hộ Kinh Doanh Bắt Buộc Phải Ghi Sổ Kế Toán?

Trước đây, nhiều chủ hộ kinh doanh thường có thói quen ước lượng doanh thu hoặc chỉ ghi chép sơ sài vào sổ tay. Tuy nhiên, kể từ khi Thông tư 152/2025/TT-BTC chính thức có hiệu lực, việc lập sổ sách kế toán đã trở thành quy định bắt buộc đối với 100% hộ và cá nhân kinh doanh.

Thực hiện đúng quy định sổ sách mang lại 3 lợi ích thiết thực:

• Minh bạch với Cơ quan Thuế: Sổ sách là căn cứ pháp lý minh chứng cho doanh thu, chi phí và nghĩa vụ thuế thực tế; giúp tránh rủi ro bị truy thu hoặc phạt vi phạm hành chính.
• Quản lý kinh doanh chính xác: Giúp chủ hộ theo dõi rõ ràng tình hình nhập - xuất - tồn kho, tiền mặt/tiền gửi, công nợ và lợi nhuận thực tế để đưa ra quyết định kinh doanh kịp thời.
• Thuận lợi khi vay vốn ngân hàng: Hồ sơ sổ sách minh bạch là điều kiện quan trọng giúp hộ kinh doanh dễ dàng tiếp cận nguồn vốn ưu đãi từ các ngân hàng, tổ chức tín dụng để mở rộng quy mô.

2. Danh Sách 7 Loại Sổ Sách Kế Toán Hộ Kinh Doanh Mới Nhất

Theo Điều 5 Mục 1 Chương II Thông tư 152/2025/TT-BTC, hệ thống sổ sách kế toán áp dụng cho hộ và cá nhân kinh doanh gồm 7 loại mẫu sổ sau:

• Sổ chi tiết doanh thu bán hàng hóa, dịch vụ (Ký hiệu: Mẫu số S1a-HKD)
• Sổ doanh thu bán hàng hóa, dịch vụ (Ký hiệu: Mẫu số S2a-HKD)
• Sổ doanh thu bán hàng hóa, dịch vụ (Ký hiệu: Mẫu số S2b-HKD)
• Sổ chi tiết doanh thu, chi phí (Ký hiệu: Mẫu số S2c-HKD)
• Sổ chi tiết vật liệu, dụng cụ, sản phẩm, hàng hóa (Ký hiệu: Mẫu số S2d-HKD)
• Sổ chi tiết tiền (Ký hiệu: Mẫu số S2e-HKD)
• Sổ theo dõi nghĩa vụ thuế khác (Ký hiệu: Mẫu số S3a-HKD)

3. Chi Tiết Nội Dung & Đối Tượng Áp Dụng Từng Mẫu Sổ

Căn cứ vào phương pháp tính thuế và quy mô doanh thu, hộ kinh doanh sẽ lựa chọn sử dụng từ 1 đến nhiều loại sổ trong 7 mẫu nêu trên:

• Sổ chi tiết doanh thu bán hàng hóa, dịch vụ – Mẫu S1a-HKD: Áp dụng cho Hộ/cá nhân kinh doanh thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT, không phải nộp thuế TNCN (Hộ Nhóm 1 - doanh thu dưới ngưỡng chịu thuế). Mục đích nhằm ghi nhận chi tiết doanh thu phát sinh làm căn cứ đối chiếu, xác định xem hộ kinh doanh có thuộc diện phải nộp thuế hay không.
• Sổ doanh thu bán hàng hóa, dịch vụ – Mẫu S2a-HKD: Áp dụng cho Hộ/cá nhân kinh doanh nộp thuế GTGT và thuế TNCN theo tỷ lệ (%) trên doanh thu. Mục đích nhằm ghi nhận doanh thu theo từng nhóm danh mục ngành nghề có cùng tỷ lệ % tính thuế để đối chiếu với cơ quan thuế.
• Sổ doanh thu bán hàng hóa, dịch vụ – Mẫu S2b-HKD: Áp dụng cho Hộ/cá nhân kinh doanh nộp thuế GTGT theo tỷ lệ (%) trên doanh thu và nộp thuế TNCN theo thu nhập tính thuế. Mục đích nhằm theo dõi doanh thu theo từng nhóm ngành nghề chịu thuế GTGT tương ứng.
• Sổ chi tiết doanh thu, chi phí – Mẫu S2c-HKD: Áp dụng cho Hộ kinh doanh nộp thuế TNCN theo phương pháp thu nhập tính thuế (Doanh thu trừ Chi phí hợp lý). Sổ ghi nhận toàn bộ các khoản doanh thu và chi phí hợp lý để xác định thu nhập chịu thuế TNCN.
• Sổ chi tiết vật liệu, dụng cụ, sản phẩm, hàng hóa – Mẫu S2d-HKD: Áp dụng cho Hộ/cá nhân kinh doanh thuộc diện nộp thuế TNCN theo thu nhập tính thuế. Mẫu sổ này dùng để quản lý chi tiết tình hình Nhập – Xuất – Tồn kho đối với từng loại nguyên vật liệu, hàng hóa của cửa hàng.
• Sổ chi tiết tiền – Mẫu S2e-HKD: Áp dụng cho Hộ/cá nhân kinh doanh nộp thuế TNCN theo thu nhập tính thuế. Dùng để theo dõi dòng tiền thu, chi chi tiết bao gồm cả tiền mặt tại quỹ và tiền gửi ngân hàng.
• Sổ theo dõi nghĩa vụ thuế khác – Mẫu S3a-HKD: Áp dụng cho các hộ kinh doanh có phát sinh các khoản thuế, phí, lệ phí khác ngoài GTGT và TNCN (như thuế bảo vệ môi trường, lệ phí môn bài...).

4. Hướng Dẫn Xác Định Bộ Sổ Sách Cho Cửa Hàng Của Bạn

Tùy theo hình thức kê khai, chủ hộ không nhất thiết phải làm cả 7 loại sổ mà chọn đúng bộ sổ tương ứng:

• Hộ thuộc diện miễn thuế / không chịu thuế: Cần lập Sổ S1a-HKD.
• Hộ nộp thuế theo tỷ lệ % trên doanh thu (GTGT & TNCN): Cần lập Sổ S2a-HKD (và S3a-HKD nếu có thuế khác).
• Hộ nộp thuế GTGT theo % doanh thu và thuế TNCN theo thu nhập: Cần lập bộ sổ từ S2b-HKD, S2c-HKD, S2d-HKD, S2e-HKD (và S3a-HKD nếu phát sinh).