Tổng hợp các mẫu báo cáo tài chính theo Thông tư 99 đầy đủ và chính xác

Sự ra đời của Thông tư 99/2025/TT-BTC chính thức thay thế Thông tư 200/2014/TT-BTC từ ngày 01/01/2026 đã mang lại những thay đổi căn bản trong hệ thống kế toán doanh nghiệp. Bên cạnh việc điều chỉnh hệ thống tài khoản, các biểu mẫu báo cáo tài chính cũng được làm mới để tiệm cận gần hơn với Chuẩn mực Báo cáo tài chính Việt Nam (VFRS).

Để giúp kế toán và doanh nghiệp chủ động trong kỳ báo cáo mới, bài viết này sẽ tổng hợp chi tiết các mẫu báo cáo tài chính theo Thông tư 99 cùng những lưu ý quan trọng khi triển khai.

1. Tổng quan về mẫu báo cáo tài chính mới theo Thông tư 99

Thông tư 99/2025/TT-BTC được áp dụng cho các năm tài chính bắt đầu từ ngày 01/01/2026. Đây là bước ngoặt lớn yêu cầu bộ phận kế toán phải thay đổi tư duy và biểu mẫu làm việc. Ba thay đổi cốt lõi bao gồm:

• Đổi tên biểu mẫu: Tên gọi quen thuộc “Bảng cân đối kế toán” chính thức được đổi thành “Báo cáo tình hình tài chính” (Mẫu số B01-DN). Cấu trúc mới giúp phản ánh rõ nét hơn tài sản, nợ phải trả và vốn chủ sở hữu.
• Mở rộng Bản thuyết minh: Bổ sung các yêu cầu công bố thông tin sâu hơn về rủi ro tài chính, chính sách kế toán và các sự kiện phát sinh sau ngày kết thúc kỳ kế toán năm.
• Tự chủ hệ thống tài khoản: Doanh nghiệp được phép tự động mở thêm các tài khoản chi tiết để phục vụ quản trị nội bộ mà không cần xin phê duyệt từ Bộ Tài chính.

2. Hệ thống mẫu báo cáo tài chính năm theo Thông tư 99

Khi lập báo cáo tài chính năm, doanh nghiệp cần lựa chọn bộ biểu mẫu phù hợp với tình trạng hoạt động kinh doanh của mình.

Đối với doanh nghiệp đáp ứng giả định hoạt động liên tục

Bộ báo cáo đầy đủ bao gồm 4 biểu mẫu cốt lõi sau:

• Báo cáo tình hình tài chính: Áp dụng Mẫu số B 01 – DN (Thay thế hoàn toàn cho Bảng cân đối kế toán trước đây).
• Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh: Áp dụng Mẫu số B 02 – DN.
• Báo cáo lưu chuyển tiền tệ: Có thể lựa chọn Mẫu số B 03 – DN theo phương pháp trực tiếp hoặc Mẫu số B 03 – DN theo phương pháp gián tiếp.
• Bản thuyết minh báo cáo tài chính: Áp dụng Mẫu số B 09 – DN.

Đối với doanh nghiệp KHÔNG đáp ứng giả định hoạt động liên tục

Trong trường hợp doanh nghiệp đang trong quá trình giải thể, phá sản hoặc ngừng hoạt động, hệ thống biểu mẫu sẽ có ký hiệu riêng biệt:

• Báo cáo tình hình tài chính: Áp dụng Mẫu số B 01 – DNKLT.
• Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh: Áp dụng Mẫu số B 02 – DNKLT.
• Báo cáo lưu chuyển tiền tệ: Áp dụng Mẫu số B 03 – DNKLT.
• Bản thuyết minh báo cáo tài chính: Áp dụng Mẫu số B09-DNKLT.

3. Hệ thống mẫu báo cáo tài chính giữa niên độ

Tùy thuộc vào quy định pháp luật hoặc nhu cầu quản trị, doanh nghiệp có thể lựa chọn một trong hai dạng báo cáo giữa niên độ:

Dạng đầy đủ

• Báo cáo tình hình tài chính giữa niên độ: Mẫu số B 01a – DN.
• Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh giữa niên độ: Mẫu số B 02a – DN.
• Báo cáo lưu chuyển tiền tệ giữa niên độ: Mẫu số B 03a – DN (tùy chọn phương pháp trực tiếp hoặc gián tiếp).
• Bản thuyết minh Báo cáo tài chính chọn lọc: Mẫu số B 09a – DN.

Dạng tóm lược

• Báo cáo tình hình tài chính giữa niên độ: Mẫu số B 01b – DN.
• Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh giữa niên độ: Mẫu số B 02b – DN.
• Báo cáo lưu chuyển tiền tệ giữa niên độ: Mẫu số B 03b – DN.
• Bản thuyết minh Báo cáo tài chính chọn lọc: Mẫu số B 09a – DN.

4. Điểm khác biệt cốt lõi giữa Thông tư 99 và Thông tư 200

Điểm đổi mới nổi bật nhất nằm ở việc chuẩn hóa tên gọi hướng tới thông lệ quốc tế:

• Báo cáo năm liên tục: Thay vì gọi là "Bảng Cân đối kế toán" theo Thông tư 200, nay đổi thành "Báo cáo Tình hình tài chính" (Mẫu B01-DN) theo Thông tư 99.
• Báo cáo năm không liên tục: Thay vì dùng mã "B01/CDHĐ-DNKLT" phức tạp, Thông tư 99 đã lược bỏ ký hiệu “/CDHĐ” giúp đơn giản hóa mã biểu mẫu thành "B01-DNKLT".
• Báo cáo giữa niên độ: Cả hai dạng đầy đủ (B01a-DN) và tóm lược (B01b-DN) đều đồng loạt chuyển đổi từ "Bảng Cân đối kế toán giữa niên độ" sang "Báo cáo Tình hình tài chính giữa niên độ".

5. Nguyên tắc và hướng dẫn lập báo cáo tài chính đúng quy định

Để đảm bảo tính hợp pháp và chính xác khi nộp báo cáo cho cơ quan Thuế, kế toán cần nằm lòng các nguyên tắc cốt lõi được quy định từ Điều 20 đến Điều 24 của Thông tư 99:

• Bản chất quan trọng hơn hình thức: Số liệu kế toán phải ưu tiên phản ánh đúng bản chất kinh tế của giao dịch thay vì chỉ dựa vào hình thức pháp lý của chứng từ.
• Nguyên tắc thận trọng tối đa: Tuyệt đối không ghi nhận giá trị tài sản cao hơn mức thực tế có thể thu hồi. Đồng thời, không được hạ thấp nghĩa vụ nợ phải trả so với số tiền thực tế phải thanh toán.
• Phân loại rõ ràng: Các khoản mục trên Báo cáo tình hình tài chính bắt buộc phải phân định rõ ràng giữa ngắn hạn và dài hạn, sắp xếp thứ tự theo tính thanh khoản giảm dần.

6. Doanh nghiệp cần chuẩn bị những gì cho kỳ báo cáo mới?

Việc chuyển đổi chế độ kế toán luôn đi kèm với rủi ro sai sót hệ thống. Doanh nghiệp cần chủ động thực hiện sớm 4 đầu việc sau:

• Một là, tải và rà soát lại toàn bộ hệ thống mẫu biểu mới theo quy định của Thông tư 99.
• Hai là, làm việc với đơn vị cung cấp phần mềm kế toán để nâng cấp, cập nhật hệ thống tài khoản và biểu mẫu báo cáo tự động.
• Ba là, tổ chức các buổi đào tạo nội bộ nhằm cập nhật kịp thời các chỉ tiêu và nguyên tắc tính toán mới cho đội ngũ kế toán viên.
• Bốn là, chuẩn bị sẵn sàng dữ liệu số dư đầu kỳ để thực hiện chuyển đổi mượt mà, hạn chế tối đa việc lệch số liệu giữa hai thông tư.