Câu Hỏi Thường Gặp

Theo Thông tư 09/2023/TT-BTC, hành lý cá nhân mang theo khi nhập cảnh được miễn thuế nhập khẩu với giới hạn: (1) Tiêu chuẩn miễn thuế: Tổng trị giá hàng hóa không quá 10 triệu đồng/chuyến đi; (2) Thuốc lá, rượu: Giới hạn riêng (200 điếu thuốc, 1,5 lít rượu >22 độ hoặc 2 lít rượu ≤22 độ); (3) Hàng vượt mức miễn thuế: Phải khai hải quan và nộp thuế nhập khẩu + GTGT cho phần vượt; (4) Mang về nhiều lần: Không được cộng dồn từ nhiều chuyến – mỗi chuyến áp dụng riêng; (5) Thiết bị đặc chủng: Laptop, điện thoại mang theo cá nhân thường không tính vào tiêu chuẩn nếu rõ ràng dùng cá nhân. Không nên dùng kênh hành lý để nhập thiết bị số lượng lớn trang bị nhà trọ vì vi phạm quy định.

Một số thiết bị nhà trọ nhập khẩu thuộc diện kiểm tra chất lượng chuyên ngành bắt buộc: (1) Máy nước nóng/bình nóng lạnh: Phải kiểm tra tiêu chuẩn an toàn điện theo QCVN (Quy chuẩn Kỹ thuật Quốc gia); đăng ký kiểm tra tại Bộ Khoa học và Công nghệ; (2) Máy bơm nước thông thường: Thường không yêu cầu kiểm tra chuyên ngành nếu không phải thiết bị chịu áp lực; (3) Điều hòa không khí: Phải dán nhãn năng lượng; (4) Thiết bị điện có công suất lớn: Kiểm tra an toàn điện tại Cục Điều tiết Điện lực hoặc đơn vị được ủy quyền; (5) Tra cứu danh mục: Tại vnsw.gov.vn hoặc Nghị định 74/2018/NĐ-CP (sửa đổi). IAM hỗ trợ kết nối cổng VNSW để thực hiện kiểm tra chuyên ngành điện tử.

Thiết bị phòng cháy chữa cháy (PCCC) nhập khẩu thuộc danh mục hàng hóa kiểm tra chuyên ngành bắt buộc của Bộ Công an: (1) Danh mục cần kiểm tra: Bình chữa cháy, đầu báo khói, hệ thống sprinkler, tủ chứa vòi chữa cháy, cầu dao chống cháy...; (2) Cơ quan kiểm tra: Cảnh sát PCCC – Bộ Công an hoặc đơn vị được ủy quyền; (3) Thủ tục nhập khẩu: Đăng ký qua cổng VNSW; nộp chứng nhận kiểm định của nước sản xuất (CE, UL, FM...); kiểm tra thực tế sản phẩm; (4) Thực tế phổ biến: Chủ nhà trọ thường mua thiết bị PCCC từ đại lý trong nước đã nhập khẩu và kiểm định sẵn – tiện lợi hơn tự nhập; (5) Thiết bị PCCC phải có tem kiểm định còn hạn khi lắp đặt.

Hợp đồng thuê nhà trọ không bắt buộc công chứng theo pháp luật Việt Nam (trừ thuê từ 6 tháng trở lên theo một số quy định địa phương): (1) Hình thức: Hợp đồng bằng văn bản tay ký là hợp pháp; công chứng sẽ tăng giá trị pháp lý khi tranh chấp; (2) Điều khoản cần có: Thông tin 2 bên; địa chỉ phòng/nhà trọ; giá thuê và phương thức thanh toán; tiền đặt cọc (tối đa 2 tháng theo Bộ luật Dân sự); thời hạn thuê; trách nhiệm sửa chữa; điều kiện chấm dứt hợp đồng; (3) Điều khoản quan trọng tháng 5/2026: Ghi rõ mức phí điện nước theo giá nhà nước quy định (không được thu vượt mức); (4) Đăng ký với cơ quan thuế: Hợp đồng cho thuê nên đăng ký để hợp thức hóa doanh thu. Lưu giữ ít nhất 5 năm sau khi hết hạn hợp đồng.

Có, mức giá điện nước thu của người thuê nhà trọ bị khống chế theo quy định: (1) Tiền điện: Chủ nhà trọ không được thu quá giá điện bán lẻ bình thường theo biểu giá của EVN (giá điện sinh hoạt bậc 1 hiện tại ≈ 1.806 đồng/kWh); thu cao hơn là vi phạm pháp luật; (2) Tiền nước: Tương tự – không vượt giá nước sạch sinh hoạt của địa phương; (3) Phí quản lý: Nếu thu thêm phí quản lý, wifi, gửi xe... phải ghi rõ trong hợp đồng và không được lồng ghép vào giá điện nước; (4) Xử phạt vi phạm: Phạt hành chính 5–10 triệu đồng + buộc hoàn trả tiền thu thừa; (5) Cơ quan tiếp nhận khiếu nại: Sở Công Thương hoặc Chi cục Quản lý thị trường địa phương.

Theo Luật PCCC sửa đổi 2013 và Nghị định 136/2020/NĐ-CP, nhà trọ (nhà ở nhiều căn hộ cho thuê) phải đáp ứng: (1) Trang thiết bị bắt buộc: Bình chữa cháy tại mỗi tầng; đầu báo khói/nhiệt; đèn chiếu sáng sự cố; biển chỉ dẫn thoát nạn; (2) Đối với nhà trọ có từ 5 tầng trở lên hoặc >300m²: Hệ thống báo cháy tự động; hệ thống chữa cháy; (3) Lối thoát hiểm: Phải có ít nhất 2 lối thoát; không được bịt kín cầu thang thoát hiểm; (4) Kiểm tra định kỳ: Cảnh sát PCCC kiểm tra 1 lần/năm; (5) Nghiệm thu PCCC: Nhà xây mới hoặc cải tạo phải được nghiệm thu PCCC trước khi đưa vào sử dụng; (6) Tháng 5/2026: Kiểm tra bình chữa cháy còn hạn sử dụng và tổ chức diễn tập thoát hiểm cho người thuê.

Đăng ký hộ kinh doanh cho thuê nhà trọ theo Nghị định 01/2021/NĐ-CP: (1) Hồ sơ gồm: Giấy đề nghị đăng ký hộ kinh doanh; bản sao CCCD của chủ hộ kinh doanh; bản sao hợp lệ giấy tờ chứng minh quyền sử dụng địa điểm kinh doanh (sổ đỏ/hợp đồng thuê); (2) Nơi nộp: UBND cấp quận/huyện nơi đặt địa điểm kinh doanh HOẶC qua cổng dangkykinhdoanh.gov.vn; (3) Thời gian xử lý: 3 ngày làm việc; (4) Lệ phí: 50.000–100.000 đồng/lần; (5) Ngành nghề đăng ký: Mã ngành 6820 – Cho thuê bất động sản, nhà ở; (6) Sau khi có giấy phép: Đăng ký thuế, mở tài khoản ngân hàng doanh nghiệp, đăng ký BHXH nếu có lao động. IAM hỗ trợ thiết lập hóa đơn điện tử sau khi đăng ký hộ kinh doanh.

Sang nhượng hoạt động kinh doanh nhà trọ gồm hai khía cạnh: Chuyển nhượng bất động sản và thay đổi hộ kinh doanh: (1) Chuyển nhượng bất động sản: Ký hợp đồng mua bán/tặng cho, công chứng tại Phòng Công chứng; nộp thuế TNCN 2% + lệ phí trước bạ; đăng ký sang tên tại Văn phòng Đăng ký đất đai; (2) Chấm dứt hộ kinh doanh cũ: Nộp hồ sơ giải thể hộ kinh doanh tại UBND quận/huyện; hoàn tất nghĩa vụ thuế, BHXH; (3) Đăng ký hộ kinh doanh mới: Người nhận sang nhượng đăng ký hộ kinh doanh mới hoặc kế thừa MST nếu được phép; (4) Thông báo với cơ quan thuế: Về việc thay đổi chủ thể nộp thuế; (5) Kế thừa hợp đồng thuê: Thông báo cho người thuê về việc thay đổi chủ nhà. IAM hỗ trợ chuyển đổi hóa đơn điện tử sang MST mới.

Theo Nghị định 13/2023/NĐ-CP về Bảo vệ dữ liệu cá nhân (có hiệu lực từ 1/7/2023): (1) Dữ liệu thu thập: CCCD, ảnh chân dung, số điện thoại, địa chỉ liên hệ thân nhân... của người thuê là dữ liệu cá nhân cần bảo vệ; (2) Nghĩa vụ của chủ nhà trọ: Chỉ thu thập dữ liệu đủ dùng cho mục đích cho thuê; không chia sẻ cho bên thứ ba không liên quan; bảo mật hồ sơ người thuê; xóa dữ liệu khi không còn cần thiết; (3) Camera giám sát: Phải thông báo công khai cho người thuê; không được đặt camera trong phòng ngủ, nhà vệ sinh; (4) Vi phạm: Phạt từ 20–60 triệu đồng; (5) Thực hành tốt: Chỉ chụp CCCD để đăng ký tạm trú, không lưu trữ quá 5 năm sau khi hết hợp đồng. Bảo vệ dữ liệu cá nhân là xu hướng pháp lý quan trọng năm 2026.

An toàn điện tại nhà trọ là vấn đề quan trọng theo QCVN 01:2021/BCT và tiêu chuẩn TCVN: (1) Hệ thống điện: Dây điện phải có tiết diện đủ theo tải; không dùng dây điện giả, kém chất lượng; lắp cầu dao tổng và cầu dao từng phòng; (2) Aptomat chống giật (RCCB/RCBO): Bắt buộc lắp ở khu vực ẩm ướt (nhà vệ sinh, bếp); (3) Kiểm tra định kỳ: Kiểm tra hệ thống điện tối thiểu 1 năm/lần bởi thợ điện có chứng chỉ; (4) Hộp điện: Có khóa, không để người không có chuyên môn tiếp xúc; (5) Sự cố điện: Phải xử lý trong 24 giờ sau khi người thuê báo; (6) Trách nhiệm pháp lý: Nếu xảy ra tai nạn điện do hệ thống điện của chủ nhà lỗi, chủ nhà trọ có thể bị truy cứu trách nhiệm dân sự và hình sự. Kiểm tra hệ thống điện ngay trong tháng 5 để đảm bảo an toàn mùa hè.