Câu Hỏi Thường Gặp

Dịch vụ phần mềm/SaaS/cloud từ nhà cung cấp nước ngoài chịu thuế nhà thầu: (1) Thuế GTGT: 5% trên doanh thu (trường hợp không xác định được chỉ phần giá trị gia tăng, thường áp 5%); (2) Thuế TNDN: 10% trên doanh thu. Doanh nghiệp Việt Nam nộp thay và kê khai tờ khai 01/NTNN trước ngày 10 tháng sau. Khoản thuế GTGT đã nộp thay được kê khai khấu trừ GTGT đầu vào. Cần lưu hợp đồng dịch vụ, invoice từ nhà cung cấp nước ngoài và bằng chứng thanh toán.

Khi nhận quyết định thanh tra/kiểm tra thuế, kế toán cần chuẩn bị: (1) Sổ sách kế toán: nhật ký chung, sổ cái, sổ chi tiết công nợ, sổ kho; (2) Hóa đơn đầu vào, đầu ra (bản điện tử); (3) Hợp đồng kinh tế liên quan; (4) Chứng từ thanh toán qua ngân hàng; (5) Tờ khai thuế và biên lai nộp thuế; (6) Báo cáo tài chính. Doanh nghiệp có quyền giải trình trong 5 ngày làm việc kể từ khi nhận kết luận tạm thời của đoàn thanh tra.

Cuối quý I/2026, kế toán cần xem xét trích lập các khoản dự phòng theo Thông tư 228/2009/TT-BTC và Thông tư 48/2019/TT-BTC: (1) Dự phòng giảm giá hàng tồn kho (khi giá trị thuần có thể thực hiện được thấp hơn giá gốc); (2) Dự phòng tổn thất đầu tư tài chính; (3) Dự phòng nợ phải thu khó đòi (quá hạn từ 6 tháng trở lên); (4) Dự phòng bảo hành sản phẩm (nếu có cam kết). Các khoản dự phòng đủ điều kiện được tính vào chi phí được trừ khi tính thuế TNDN.

Theo Điều 7 Quyết định 595/QĐ-BHXH, doanh nghiệp phải đóng BHXH, BHYT, BHTN chậm nhất vào ngày cuối cùng của tháng 4/2026 (tức ngày 30/4/2026). Tuy nhiên do ngày 30/4 là ngày nghỉ lễ, hạn đóng sẽ được chuyển sang ngày làm việc kế tiếp (dự kiến ngày 05/5/2026 nếu nghỉ lễ từ 30/4 đến 04/5). Kế toán nên trích lương tháng 4 và nộp danh sách tham gia sớm để tránh phát sinh tiền lãi chậm đóng.

Theo quy định hiện hành (Luật BHXH và Nghị định 58/2020/NĐ-CP), mức đóng BHXH bắt buộc gồm: Người sử dụng lao động đóng 17,5% (trong đó BHXH 14%, BHYT 3%, BHTN 1%); Người lao động đóng 10,5% (BHXH 8%, BHYT 1,5%, BHTN 1%). Tổng mức đóng là 28% trên tiền lương làm căn cứ đóng BHXH. Lưu ý: mức lương tối thiểu vùng áp dụng từ 01/07/2024 theo Nghị định 74/2024/NĐ-CP.

Doanh nghiệp phải lập hồ sơ đăng ký tham gia BHXH cho nhân viên mới trong vòng 30 ngày kể từ ngày ký hợp đồng lao động. Hồ sơ gồm: TK1-TS (tờ khai tham gia), bản sao CMND/CCCD, bảng đăng ký danh sách lao động. Nộp qua Cổng dịch vụ công BHXH Việt Nam (baohiemxahoi.gov.vn) hoặc nộp trực tiếp tại cơ quan BHXH quận/huyện. Nếu chưa đăng ký kịp, doanh nghiệp vẫn phải truy đóng và chịu lãi chậm đóng.

Theo Điều 99 Luật BHXH 2014, doanh nghiệp phải báo cáo biến động lao động (tăng/giảm nhân sự, điều chỉnh mức đóng) chậm nhất vào ngày cuối cùng của tháng 4/2026. Hồ sơ điều chỉnh gồm: mẫu D02-LT (bảng kê thay đổi), mẫu TK1-TS (nếu có nhân viên mới). Với nhân viên nghỉ việc, doanh nghiệp cần nộp hồ sơ chốt sổ BHXH trong 14 ngày làm việc kể từ ngày chấm dứt hợp đồng.

Quy trình chốt sổ BHXH gồm 4 bước: (1) Doanh nghiệp lập mẫu D02-LT giảm nhân sự và nộp cho cơ quan BHXH; (2) Đóng đủ BHXH đến tháng cuối cùng người lao động làm việc; (3) Cơ quan BHXH xác nhận sổ BHXH và cấp xác nhận quá trình đóng; (4) Trả sổ BHXH gốc cho người lao động trong 14 ngày làm việc. Kể từ 01/01/2024, sổ BHXH điện tử được cấp qua VssID, người lao động tra cứu trực tiếp trên app mà không cần sổ giấy.

Theo Nghị định 74/2024/NĐ-CP có hiệu lực từ 01/07/2024, mức lương tối thiểu vùng là: Vùng I: 4.960.000 đ/tháng; Vùng II: 4.410.000 đ/tháng; Vùng III: 3.860.000 đ/tháng; Vùng IV: 3.450.000 đ/tháng. Mức lương làm căn cứ đóng BHXH không được thấp hơn mức lương tối thiểu vùng cộng với phụ cấp (nếu công việc đòi hỏi qua đào tạo thì phải cao hơn ít nhất 7%).

Có. Khi nhân viên được tăng lương từ tháng 3/2026, kế toán cần cập nhật lại bảng lương tháng 3 làm cơ sở khấu trừ thuế TNCN đúng mức. Nếu đã nộp tờ khai tháng 3 mà có sai sót, cần nộp tờ khai bổ sung điều chỉnh theo Điều 47 Luật Quản lý thuế 2019. Tờ khai bổ sung nộp trước khi cơ quan thuế thanh tra sẽ không bị phạt vi phạm hành chính về thuế.